Uçuk Nedir ? Uçuk neden çıkar ?

Dudak Uçuğu Nedir? Neden olur ? Uçuk nasıl geçer ?

Genellikle rüyada korkulması, kabus görme, ani korkular, stres, depresyon gibi belirtilerin bedenimizde kendini gösterdiği ilk şeydir uçuk. Gece rüyanız kabusa dönüşüp korkunç şeyler gördüğünüzde ya da iş yerinizde stres yaptığınızda, verilen işi geciktirdiğinizde, stres içinde yüzdüğünüzde, bir sabah uyanıp aynaya baktığınızda aktığınızda, işte tam da oradadır ! Uzun lafın kısası tüm bu sebepler ile dudağınızın çevresinde bir yerlerde bir yara ile karşılaşırsanız, sizinde bildiğiniz gibi o bir uçuktur.

Peki uçuk nedir ? Uçuk ; Tıp dilinde adı ‘Herpes Simpleks’ virüsü yani HSV’nin sebep olduğu, vücudun hemen hemen bir çok yerinde gelişebilen, su dolu kabarcıklar ve de kabuklu yaralar halinde seyreden viral bir enfeksiyondur. HSV dünyada çok yaygın olarak görülmekle beraber, en sık enfeksiyon yapan, oldukça sık tekrarlayan virüslerden biri olarak kabul edilebilir.

Dudak uçuğu ise ‘Herpes Labialis, yani HSV-1’in yol açtığı uçuklar sınıfındadır. En çok dudaklar, dudak çevresi, burun ve dudak arası, çene gibi bölgelerimizde ortaya çıkar. Bir tedavisi olmamakla birlikte genellikle bir hafta içerisinde bahsi geçen su dolu kabarcıkların kurumasıyla birlikte iyileşme gerçekleşir.

Dudak Uçuğu’nun sebepleri nelerdir?

Dudakta uçuk;

  • Depresyon, heyecanlanma, ani korku, stres, travmatik olaylar
  • Yorgun olmak, uykusuz kalmak vb. vücut direnç eksikliği
  • Grip, Nezle, Ateşli Hastalıklar, Soğuk algınlığı vb. halsizliğe sebep olan hastalıklar
  • AIDS(HIV), bağışıklık sisteminin baskılandığı diğer hastalıklar, kanser, kemoterapi tedavisi vb. durumlar
  • Güneşe aşırı maruz kalma, UV ışınlarının etkisi altında bulunma gibi durumlarda ekstra olarak ortaya çıkma eğilimi gösterir.

Uçuk herkeste oluşur mu?

Genellikle yetişkinlerin % 90’ında en az bir defa gerçekleşen, dünya genelindeki insanların hemen hemen hepsinde görülebilen bir ataktır. Daha çok kadınlarda ortaya çıkmaktadır. Daha önce hiçbir enfeksiyon belirtisi geçirmemiş-göstermemiş insanlarda dahi bu virüs için yapılan testlerin pozitif çıktığı görülmüştür.

Uçuk Belirtileri Nelerdir?

Öncelikle ilk belirti, ilk ataktan, yani sebebi yaşadıktan hemen sonra enfekte kişide 1 ila 10 gün içerisinde ortaya çıkmaktadır. Bu süreye bir nevi kuluçka süresi denilebilir. Bu süreçten sonra ortaya çıkan uçuk yaklaşık bir hafta içerisinde kuruma ve dökülme yoluyla iyileşmektedir.

İlk atak sonrası yaşanan belirtiler, dudakta şişlik hissi, temas halinde ağrı, acı hissiyatı, uçuğun çıkacağı noktada kabarcık oluşumları, kızarıklık, yanma ve batma şeklindedir.

Dudak Uçuğu Bulaşıcı mıdır?

Aslında uçuk dediğimiz yaranın tıp dilindeki adının bir virüs olması bile sorunun cevabı niteliğinde. Vücuda girdiği andan itibaren uçuk bulaşıcı nitelik taşımaktadır. Özellikle çocukluk ve hatta bebeklik çağında olur.Aile, arkadaş, yakın çevre ile temas durumunda bulaşabilir.

En yaygın ve bulaşıcı hali sızıntılı şekilde gelişen kabarcıkların oluşması halidir. Yine de uçuk virüsü, görüntüde herhangi bir kabarcık olmasa bile bir başkasına bulaşabilmektedir.

Öpme, aynı çatal-kaşık vb. yeme içme aparatlarının kullanımı, ortak tıraş bıçağı, ortak havlu kullanımı vb. durumlarda virüsün insandan insana geçmesi mümkündür. Oral yol ile (buna oral ilişki de dahil) cinsel bir hastalık niteliği taşımakta olup HSV-1, HSV-2 olarak genital organlara bulaşabilir.

Uçuk Nasıl Tedavi Edilir?

Uçuğun şiddeti, tipi, oluşumu, virüsün ne süredir vücutta bulunduğu gibi denklemler tedavinin temel taşıdır. Genellikle uçuğun en şiddetli olması durumunda dahi bu virüsün tedavisi için belirli kremler ve ilaçlar bulunmaktadır. İlaç kullanımına bağlı olarak ilacın uçuğun oluştuğu ilk günlerde  başlanması durumunda oldukça hızlı bir şekilde baskı altına alınarak bir kaç gün içerisinde geçebilmektedir. Eğer uçuğunuz çok sık tekrarlıyorsa bir uzmana görünmenizde fayda var. Zira uçuğun sık tekrarladığı hastalarda, immun sistem yani vücudun bağışıklık sisteminde bir sorun olma ihtimali oldukça yüksektir.

Alternatif tedavi yöntemleri

  • Dudaklarınızı güneşten korumak için düzenli olarak dudak balsamı ya da dudak kremi kullanın.
  • Nemli ve soğuk kompres uygulanarak kızarıklık ve kabuklanmayı durdurabilir, iyileştirmeyi hızlandırmaya yönelik tedavi uygulayabilirsiniz.
  • Ağrı kesiciyi çok önermemekle birlikte darbeden kaçınmak ve çok ağrılı durumlarda ağrı kesici içeren krem kullanmanız mümkündür.

Çocuk ve bebeklerde uçuk

Bir çok insan henüz 1 yaşından itibaren uçuk virüsüne maruz kalmaktadır. Bebek ve çocuklarda bu virüs genellikle HSV-1 yolu ile vücuda giriş yapar. Bu süreçte primer evre yaşanmakta olup vücut HSV virüsü ile ilk defa tanışmaktadır. Kabarcıklar halinde gelişen ataklar ağız ve diş çevresinde oluşarak diş etlerine ve dudak çevresine yayılmakta, çocuklarda ateş, terleme, lenf bezlerinde şişlik ve dışarıdan görünen kızarılıklar belirti olarak kabul edilebilir. 

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

ArabicChinese (Simplified)DutchEnglishFrenchGermanHindiItalianJapaneseKoreanPortugueseRussianSpanishTurkish